Wystąpienie: Krzysztof Szymański

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Polska potrzebuje sprawnego państwa, państwa, które potrafi wyznaczyć najważniejsze cele, skupić na nich swoje siły i doprowadzić najważniejsze inwestycje do końca. Państwo musi myśleć strategicznie, musi wiedzieć, które drogi, linie kolejowe, porty czy inwestycje energetyczne mają szczególne znaczenie dla naszej gospodarki i naszego bezpieczeństwa, a kiedy takie inwestycje wskaże, musi umieć je sprawnie przeprowadzić. Dlatego kierunek tej ustawy uważamy za potrzebny.

Na liście inwestycji kluczowych znalazła się m.in. Droga Czerwona w Gdyni, która ma połączyć port z siecią dróg krajowych. Dzisiaj ciężki transport do strategicznego polskiego portu wciąż korzysta z absolutnie niewystarczającej estakady Kwiatkowskiego. Znalazły się na tej liście również Port Zewnętrzny w Gdyni, rozbudowa portu w Świnoujściu, nowe połączenie kolejowe i drogowe do portu w Gdańsku, modernizacja ważnych linii kolejowych prowadzących do polskich portów, infrastruktura potrzebna do budowy elektrowni jądrowej na Pomorzu. To są potrzebne inwestycje, ich znaczenie gospodarcze jest oczywiste, część z nich ma również bezpośrednie znaczenie dla bezpieczeństwa państwa.

Porty, drogi i linie kolejowe służą gospodarce, ale w razie zagrożenia służą również przemieszczaniu wojska, sprzętu i przyjmowaniu wsparcia naszych sojuszników. Sam rząd zwraca na to uwagę w uzasadnieniu projektu. Dochodzimy tu do problemu, który w Polsce znany jest od lat. Rząd przyznaje wprost, że przygotowanie i realizacja dużej inwestycji transportowej może trwać nawet 10 lat. Wskazuje długotrwałe procedury administracyjne dotyczące decyzji środowiskowych, odwołań, postępowań sądowych, uzgodnień konserwatorskich czy problemów związanych z nieruchomościami. Okres 10 lat na przygotowanie i budowę ważnej drogi czy linii kolejowej jest zdecydowanie za długi. Gospodarka nie może tyle czekać, a przede wszystkim nasze bezpieczeństwo nie może tak długo czekać.

Dlatego warto zwrócić uwagę na konkretne rozwiązania zawarte w tej ustawie. Nagle okazuje się bowiem, że można działać szybciej, można nakazać rozpatrywanie spraw dotyczących inwestycji kluczowych poza kolejnością, można wyznaczyć 7 dni roboczych na weryfikację określonych prac geodezyjnych, można zobowiązać konserwatora zabytków do zajęcia stanowiska, po przeprowadzeniu oględzin, w ciągu zaledwie 5 dni, można przyspieszyć postępowania sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny ma rozpatrzyć skargę w ciągu 30 dni, a Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną - w ciągu 2 miesięcy.

Można uprościć część procedur związanych z realizacją inwestycji. I bardzo dobrze. Jeżeli inwestycja ma strategiczne znaczenie dla Rzeczypospolitej, administracja publiczna powinna traktować ją jako priorytet. Urzędy powinny pomagać państwu w realizacji jego najważniejszych celów.

Ale na koniec chciałbym zwrócić uwagę na jeszcze jedną, nie mniej ważną sprawę. W dokumentach rządowych ten projekt został przedstawiony jako element deregulacji. Warto więc zadać pytanie, ile z rozwiązań, które dzisiaj wprowadzamy dla kilkudziesięciu wybranych inwestycji, moglibyśmy zastosować szerzej. Jeżeli rząd może wykonać określoną czynność w ciągu 7 dni przy inwestycji kluczowej, warto sprawdzić, dlaczego przy innych inwestycjach procedura musi trwać znacznie dłużej. Jeżeli można uprościć pewne obowiązki administracyjne tutaj, warto zastanowić się, które z nich możemy uprościć również dla samorządów, dla polskich przedsiębiorców i dla obywateli. Jeśli sąd może szybciej rozpatrywać sprawy dotyczące najważniejszych inwestycji państwa, warto wyciągnąć z tego doświadczenia wnioski także dla całego systemu. Oczywiście inwestycje strategiczne powinny mieć pierwszeństwo. Nie każde przedsięwzięcie ma znaczenie dla bezpieczeństwa państwa i nie każda sprawa może być rozpatrywana poza kolejnością. Ale wiele uproszeń zapisanych w tej ustawie może nam pokazać, gdzie nasze zwykłe prawo inwestycyjne wymaga naprawy. Dlatego chcielibyśmy, aby ta ustawa była początkiem szerszych zmian. Budujmy Drogę Czerwoną, rozwijajmy polskie porty, modernizujmy kolej, budujmy elektrownię jądrową i potrzebną do niej infrastrukturę i równocześnie wykorzystajmy doświadczenia z tych inwestycji, żeby uprościć polskie prawo.

Jeżeli celem projektodawcy jest deregulacja procedur administracyjnych, to nie ograniczajmy się do specustawy dla wybranych inwestycji strategicznych. (Dzwonek) Polska gospodarka i polskie bezpieczeństwo potrzebują tej ustawy, ale jeszcze bardziej potrzebują prawdziwej, szerokiej deregulacji całego procesu inwestycyjnego. Dziękuję.